5 nov 2013

De Helling organiseert: lezingenserie Dieper Europa in

groene antwoorden op Europese problemen

Om meer duidelijkheid te scheppen in het hoe en waarom van Europa organiseert Bureau de Helling een lezingenserie waarin het functioneren van de Europese Unie en de belangrijkste Europese instituties centraal komen te staan. Lees hier meer.

Op 22 mei 2014 gaat Nederland naar de stembus om het Europese parlement te kiezen. Maar wat weten we eigenlijk van Europa? In samenwerking met de Green European Foundation haalt Bureau de Helling zes maandagavonden goed ingevoerde sprekers naar Utrecht om duidelijk te maken hoe het in elkaar zit, waar het om gaat en wat er anders moet binnen de Europese Unie. 

Begonnen in tijden van wederopbouw en de koude oorlog om vrede, veiligheid en economische groei te bevorderen, en momenteel een belangrijk wapen om de grensoverschrijdende problemen van de 21st eeuw aan te pakken. Tegelijkertijd is de EU bijna zelf verworden tot het mystieke instituut dat ons leven beïnvloedt en vormgeeft en waarop "de gewone man", net zoals het geval is bij de multinationale bedrijven en banken, zelf geen invloed op heeft. Bureau de Helling organiseert een lezingenreeks over het hoe en waarom van de Europese Unie met als doel kennisoverdracht en om het debat te 'demystificeren'.

Als gevolg van technologische vooruitgang en de communicatie revolutie is het leven van mensen enorm veranderd. Met een paar ´clicks en swipes´ op de smartphone zittend in de boemel richting Zaltbommel zorgt een distributiemedewerker werkend voor een bedrijf in het Chinese binnenland voor het verzendklaar maken van het zojuist, in de trein bestelde, USB kabeltje; totale kosten voor de besteller: $1.40. Op exact hetzelfde moment als de plaatsing van de bestelling wenst een jonge vrouw op een studentenkamer in Groningen via skype haar vriendje, die tijdelijk werkzaam is op een baggerschip in de Arabische golf, succes. Ondertussen flitsen er door enkele muisklikken astronomische bedragen de wereld over, kapitaaltransacties die ons aller leven beïnvloeden, maar waarop nauwelijks controle bestaat. Handel, communicatie, financiële transacties, criminaliteit, terrorisme, ze trekken zich nauwelijks nog wat aan van de nationale grenzen.

De enige manier om het als land te redden in de internationale economische "rat race" tussen staten is door de grenzen te openen en een faciliterende houding aan te nemen ten opzichte van de zich steeds verder globaliserende economie. Het gevolg hiervan is dat de soevereiniteit van nationale staten langzaam erodeert ten faveure van internationaal opererende corporaties die zich veel gemakkelijker aanpassen aan de dynamiek van de 21ste eeuw dan de nationale staat; een instituut dat voor een groot deel nog gebaseerd is op ideeën uit de 17e eeuw en 18e eeuw.

De gevolgen hiervan worden steeds meer zichtbaar; op nationaal niveau is het nauwelijks mogelijk de internationaal opererende banken te controleren. Het enige dat kan worden gedaan is ze ondersteunen en/of uitkopen met nationaal belastinggeld om te voorkomen dat het gehele financiële systeem in elkaar stort en vele miljarden spaargeld verdampen. Ook op het gebied van het innen van belastingen blijft de nationale overheid sterk achter. Overheden bevinden zich internationaal gezien in een race "to the bottom" als het gaat om het belasten van multinationals. Enerzijds weet het leger van juridische en financiële specialisten in dienst van dergelijke corporaties feilloos de mazen van de verschillende nationale rechtssystemen te benutten en tegen elkaar uit te spelen en anderzijds is alleen al de impliciete dreiging van kapitaalvlucht en het verlies van banen voor landen genoeg om bakzeil te halen en bedrijven allerlei (belasting)voordelen te gunnen.

Het bekende antwoord op de problematiek van de globalisering is dat overheden ook opgaan in een multinationale overheid, voor ons de EU dus. In tijden van wederopbouw begonnen als een project om internationale handel, vrede en veiligheid te bevorderen en momenteel verworden tot een bijna mythisch supranationaal instituut wiens beleidsmatige klauwen zelfs doordringen tot bij de groenteboer om de hoek. De dikke vinger van 'Brussel' roert ook nog eens in de schoolmelk van onze lieve Hollandse kindjes. Hoe moeten we nu tegen dit project aankijken?

In het debat over Europa horen we vaak simpele boodschappen, maar om die simpele boodschappen te kunnen nuanceren en om te laten zien hoe een ander, groener, socialer en ook democratischer Europa er uitziet hebben we kennis van zaken nodig: Hoe functioneren de Europese instellingen en is er sprake van een democratisch tekort? Hoe is de huidige financieel-economische crisis ontstaan? Welke instituties spelen hierin een rol en waarom is GroenLinks eigenlijk voor de Euro terwijl ze dat oorspronkelijk niet was? Wat is de Green New Deal, en hoe ziet de toekomst van de Europese energiepolitiek eruit? Hoe zit het precies met de landbouwsubsidies, en wat doet Europa aan dierenwelzijn? Wat is de toekomst van het sociale Europa, en wat bindt on eigenlijk als Europeaan? Is er sprake van een Europese culturele identiteit en bestaat er zoiets als een Europees volk?

Ben je geïnteresseerd in het Europese project en wil je graag nog een of meerdere lezingen bijwonen, neem dan even contact op  met jvdbogaard@groenlinks.nl

Het programma vindt u hier. 

Lid van de Europawerkgroep van GroenLinks. Blogger.
Alle artikelen