Tijdschrift jrg.25, nr.1, Gemeengoed

Bestel dit nummer
Word abonnee, het eerste jaar voor slechts € 15,-

Eigen verantwoordelijkheid

2013 nr. 1

bestel

Eigen verantwoordelijkheid

2012 nr. 4

bestel

Togadragers in het recht

2012 nr. 3

bestel

Tijdschrift de Helling

Jrg. 25,

nr. 1

Lente

2012

Gemeengoed

De financiële en economische crises stimuleren het denken naar alternatieven voor het neoliberalisme en de politieke crisis roept vragen op naar de relatie tussen overheid en burgers. Er wordt weer gepleit voor meer ruimte voor zelfbeheer, collectief eigendom en gemeenschappelijk bezit. In deze Helling willen we dit debat – want er zijn nog veel onbeantwoorde vragen – bij u introduceren. Alle nieuwe initiatieven en ideeën groeperen zich rondom het uit Groot-Brittanië afkomstige begrip commons, in het Nederlands te vertalen als gemeengoed, het gemene, of de meent. Archetype van dit begrip is het door lokale boeren gemeenschappelijke beheerde weitje, waarop ieder zijn koeien laat grazen en waarvan de opbrengst aan het dorp ten goede komt. Maar de discussie is inmiddels uitgewaaierd naar veel abstractere publieke en gemeenschapszaken als water, lucht en cyberspace.Naast theoretische artikelen presenteren we in deze Helling een reeks gemeenschappelijke initiatieven in Utrecht.

Inhoud (nog niet online, beschikbare artikelen hieronder)

Marius Ernsting, Waterschappen? – if it ain't broke, don't fix it

Aetzel Griffioen en Erica Meijers, Biotechnologie, maar dan anders – interview met Guido Ruivenkamp

Jean-Louis van Gelder en Gustaaf Reerink, Ontwikkeling door gedogen – eigendom in sloppenwijken

Ivana Ivkovic, Terugkeer naar het communisme? – recensie Slavoj Zizek.

Beeldbijdragen (alleen te zien in geprinte Helling): Gemeengoed in Utrecht: Peter Valckx, Philippe McIntyre, Marlies Peters,Albert Hennipman, Silvia Stolan en Mark Schalken.

Ctho Delat: kunstenaarscollectief uit Rusland.

Erica Meijers Aetzel Griffioen 26 Mar 2012

'Geef ruimte aan collectieve actie'

Eeuwenlang bestond er een relatief evenwicht in de samenleving tussen het economische en sociale, dankzij allerlei gemeenschappelijke instituties en hun slimme regels. Vandaag de dag zijn we veel daarvan vergeten. Er is slechts keuze tussen markt en staat. Maar lokale, overzichtelijke vormen van gemeenschappelijke acties beschermen ons beter tegen de excessen van beide. Een pleidooi voor institutionele diversiteit.

Merijn Oudenampsen 19 Apr 2012

Gemeengoed

De commons vormen een sleutelingrediënt bij het formuleren van een nieuw links verhaal, omdat ze ons voeren naar een politiek voorbij de dualiteit van staat en markt. Een inleiding op het debat rond het gemeengoed.

Aetzel Griffioen 19 Apr 2012

Nieuwe meentes

Het vrijzinnig paternalisme, de nieuwste vondst in de post-Fortuynistische cultuurstrijd, vraagt zich af hoe het kan verhinderen dat het individualisme doorschiet in narcisme, hebzucht en hufterigheid. Het antwoord hierop luidt als volgt: door het individu en de staat niet langer als de maat aller dingen te beschouwen, maar de ogen te richten op de mogelijkheden van gemeenschappen en netwerken.

Pieter Pekelharing 10 Apr 2012

Kennis is kostbaar

Kennis is een gemeenschappelijk ‘bezit’ dat gedijt bij zoveel mogelijk uitwisseling. Hoe meer mensen er toegang toe hebben, hoe beter het is. Je kunt kennis dus goed als een ‘gemeen goed’ verstaan. Maar door het privatiseren van kennis dreigt slechts een kleine groep van kennis te profiteren.

Rudi Laermans 3 Apr 2012

Creatieve economie

Ons economisch systeem maakt gebruik van creatieve en collectieve processen die buiten dat systeem tot stand komen. Die gemeenschappelijke creativiteit van de samenleving is ons gemeengoed, maar wordt door de markteconomie langzaam leeggezogen. Een analyse van de innovatieve economie.

Ronald Paping Agnes Verweij 3 Apr 2012

Kooprecht voor huurders

Het verschil tussen toegang (open acces) en eigendom speelt een belangrijke rol in het debat rond de commons. De redenering is dat het gaat om toegang tot alles wat essentieel is om goed te kunnen leven, maar dat eigendom ontwikkeling vaak remt. Deze discussie is op dit moment hoog actueel op de woningmarkt. Hier is sprake van een omgekeerde ontwikkeling: eigendom (koop) staat boven toegang (huur).

Jan Willem van der Schans 3 Apr 2012

Gemeengoed als liberaal ideaal

Gemeengoed is gebaseerd op een klassiek liberale gedachte over gemeenschappelijk eigendom. GroenLinks zou niet alleen moeten flirten met het hippe verschijnsel,maar zich het gedachtegoed van de commons ook op een dieper niveau eigen maken. Een pleidooi voor echte vrijhandel.