Tijdschrift jrg.25, nr.1, Gemeengoed

Gemeengoed

2012
Nr. 
1

De financiële en economische crises stimuleren het denken naar alternatieven voor het neoliberalisme en de politieke crisis roept vragen op naar de relatie tussen overheid en burgers. Er wordt weer gepleit voor meer ruimte voor zelfbeheer, collectief eigendom en gemeenschappelijk bezit. In deze Helling willen we dit debat – want er zijn nog veel onbeantwoorde vragen – bij u introduceren. Alle nieuwe initiatieven en ideeën groeperen zich rondom het uit Groot-Brittanië afkomstige begrip commons, in het Nederlands te vertalen als gemeengoed, het gemene, of de meent. Archetype van dit begrip is het door lokale boeren gemeenschappelijke beheerde weitje, waarop ieder zijn koeien laat grazen en waarvan de opbrengst aan het dorp ten goede komt. Maar de discussie is inmiddels uitgewaaierd naar veel abstractere publieke en gemeenschapszaken als water, lucht en cyberspace.Naast theoretische artikelen presenteren we in deze Helling een reeks gemeenschappelijke initiatieven in Utrecht.

Beeldbijdragen (alleen te zien in geprinte Helling): Gemeengoed in Utrecht: Peter Valckx, Philippe McIntyre, Marlies Peters,Albert Hennipman, Silvia Stolan en Mark Schalken.

Ctho Delat: kunstenaarscollectief uit Rusland.

INHOUD

22 mrt 2014
De Helling 2012-1
‘Eigendom is diefstal’, zei ooit de negentiende eeuwse socialist en anarchist Pierre Joseph Proudhon. Een hardere vloek kan men zich in de vrije markteconomie nauwelijks voorstellen. Zonder eigendomsrechten valt er...
22 apr 2012
De Helling 2012-1
Eeuwenlang bestond er een relatief evenwicht in de samenleving tussen het economische en sociale, dankzij allerlei gemeenschappelijke instituties en hun slimme regels. Vandaag de dag zijn we veel daarvan vergeten....
19 apr 2012
De Helling 2012-1
De commons vormen een sleutelingrediënt bij het formuleren van een nieuw links verhaal, omdat ze ons voeren naar een politiek voorbij de dualiteit van staat en markt. Een inleiding op het debat rond het gemeengoed.
19 apr 2012
De Helling 2012-1
Het vrijzinnig paternalisme, de nieuwste vondst in de post-Fortuynistische cultuurstrijd, vraagt zich af hoe het kan verhinderen dat het individualisme doorschiet in narcisme, hebzucht en hufterigheid. Het antwoord...
10 apr 2012
De Helling 2012-1
Kennis is een gemeenschappelijk ‘bezit’ dat gedijt bij zoveel mogelijk uitwisseling. Hoe meer mensen er toegang toe hebben, hoe beter het is. Je kunt kennis dus goed als een ‘gemeen goed’ verstaan. Maar door het...
3 apr 2012
De Helling 2012-1
Ons economisch systeem maakt gebruik van creatieve en collectieve processen die buiten dat systeem tot stand komen. Die gemeenschappelijke creativiteit van de samenleving is ons gemeengoed, maar wordt door de...
3 apr 2012
De Helling 2012-1
Het verschil tussen toegang (open acces) en eigendom speelt een belangrijke rol in het debat rond de commons. De redenering is dat het gaat om toegang tot alles wat essentieel is om goed te kunnen leven, maar dat...
3 apr 2012
De Helling 2012-1
Gemeengoed is gebaseerd op een klassiek liberale gedachte over gemeenschappelijk eigendom. GroenLinks zou niet alleen moeten flirten met het hippe verschijnsel,maar zich het gedachtegoed van de commons ook op een...
22 mrt 2012
De Helling 2012-1
Sloppenwijken ontstaan vaak door het bezetten en zonder toestemming bebouwen van grond. Legalisatie is een veelvoorkomende manier om sloppenwijken te bestrijden: door eigendomsrechten op de grond te verstrekken...
22 mrt 2012
De Helling 2012-1
Biotechnologie speelt een centrale rol in het privatiseren van wat ooit gemeenschapsgoed was, in elk geval van boeren: gewassen en zaaigoed. Er zijn activisten die alle biotechnologie verwerpen, maar terugdraaien...
22 mrt 2012
De Helling 2012-1
“Regeren is vooruitzien”, luidt een versleten cliché. Maar in de praktijk is regeren is meestal een antwoord verzinnen op de problemen van gisteren en daarover morgen beslissen.
22 mrt 2012
De Helling 2012-1
De Sloveense filosoof Slavoj Zizek is een van de felste critici van het kapitalisme. Ook hij pleit voor de terugkeer van de gemeenschappelijkheid en voor aandacht voor de commons. Maar het is de vraag of hij dat in...

Colofon

De Helling verbindt onderstromen in de samenleving met de politiek. Het tijdschrift zet vragen op de politieke agenda, biedt verdieping bij actuele dilemma's en ontwikkelt nieuwe ideeën voor groene en linkse politiek.

De Helling valt op door de serieuze aandacht voor kunst, fotografie en vormgeving. Naast interviews, essays en opiniërende artikelen zorgen beeldbijdragen voor een extra dimensie. Ook geeft de Helling leestips en handvaten voor politieke actie.

Het tijdschrift verschijnt vier keer per jaar, bij de wisseling van de seizoenen. Het is een uitgave van Bureau de Helling, het wetenschappelijk bureau van GroenLinks. De redactie werkt op basis van een statuut dat haar onafhankelijkheid garandeert.

Redactie

  • Suzanne van den Eyden (hoofdredacteur)
  • Natasja van den Berg
  • Suzanne Kröger
  • Herman Meijer
  • Socrates Schouten
  • Farid Tabarki
  • Rens van Tilburg
  • Alderik Visser
  • Lot van Hooijdonk
  • Lara de Brito

 

Ontwerp & beeldredactie: Mark Schalken (De ruimte ontwerpers)

Druk: Drukkerij de Raddraaier te Amsterdam

Contact

redactiedehelling@bureaudehelling.nl

Overige correspondentie:
Postbus 8008
3503 RA Utrecht
tel. 030-2399907