Storm

Redactioneel

foto: Robert Oosterbroek

Wat is de overeenkomst tussen een voorjaarsstorm en onze democratie? Is het de chaos waarbij iedereen over elkaar heenvalt en in elkaar verstrikt raakt, of de keuzemogelijkheid om elkaar overeind te helpen, of scheldend en duwend je eigen weg te banen? Is het het gevoel van vrijheid dat de wind je kan geven? Of juist de onmacht, omdat je steeds moet opboksen tegen machten die sterker zijn dan wijzelf?

Storm is een fijne metafoor. Hij is voor van alles en nog wat inzetbaar. Zo maakt hij een flirt mogelijk met de obsessie met het thema identiteit in het politieke debat – kan het Hollandser dan stoere fietsers in weer en wind? – terwijl toch ook het échte grote vraagstuk van de klimaatverandering meeklinkt. Ook voor partijpolitiek is de storm een bruikbaar beeld. Bijvoorbeeld zo: GroenLinks heeft de wind mee, maar verder worstelt links in heel Europa met aanzwellende tegenwind van rechts en onvoorspelbare rukwinden. Reageren we op het ruwe weer door hogere dijken te bouwen, brullen we zo hard mogelijk tegen de storm in, of houden we onze blik gericht op de meeuwen daarboven, die koers houden, de wind onder de vleugels?

Hoe dan ook: de komende regeerperiode wordt cruciaal voor ons land, Europa en de internationale verhoudingen. Voor de redactie van de Helling is dit reden het roer om te gooien. In onze dertigste jaargang – let op de jubileumviering op 7 oktober! –  willen we wendbaarder worden, scherper aan de wind varen en tegelijk voldoende afstand bewaren om het zicht op de context niet te verliezen. Daarom stappen we af van de themanummers, al zullen er wel clusters rond een onderwerp blijven. Dit keer is dat de discussie rond onze democratie en de betrokkenheid van burgers. Het partijcongres van GroenLinks schafte (weer eens) het referendum af en gaf ruimte voor experimenten rond deliberatieve democratie.

Wie democratie en burgerschap zegt, zegt onderwijs. Daarom daarvoor in dit nummer ook aandacht. Bram Eidhof hamert op het belang van onderwijs als deel van het noodzakelijk onderhoud van de democratie. Wat dat betreft vallen er vraagtekens te plaatsen bij het recente onderzoek van de Nederlandse orde van advocaten, die alle politieke partijen langs de meetlat van de rechtsstaat legde. Alleen de CU stond geheel in het groen, terwijl de PVV volledig rood uitsloeg. GroenLinks, D66 en de PvdA kwamen er beter uit dan CDA en VVD, maar kregen toch deels geel, omdat ze sleutelen aan de organisatie van onze democratie. Volgens de orde van advocaten levert dat in onzekere tijden risico op voor de rechtstaat. Maar je kunt ook stellen: onderhoud is juist bij zwaar weer extra belangrijk.

Wat betreft onderwijs is er zeker het nodige te vertimmeren. In de nieuwe rubriek 'op de helling' staat een besluit van het GroenLinks-congres ter discussie: de aanpassing van artikel 23. Ruard Ganzevoort trapt af met zeven stellingen, Rutger Groot Wassink reageert. Hopelijk dragen zij bij aan het uitgangspunt van deze rubriek: een debat is geen doel op zichzelf, maar een zoektocht naar een verandering ten goede. Het moet gericht zijn op het lostrekken van wat is vastgelopen, het bieden van een nieuw perspectief of het vinden van een leefbare praktijk. Bij weer of geen weer.

Hoofdredacteur van tijdschrift de Helling en medewerker van Bureau de Helling.
Alle artikelen